Orde

Maandag, 31 juli 2000
Voorspellen is moeilijk, vooral als het de toekomst betreft. Die wijsheid heb ik jaren geleden meegekregen van Simon Goede, destijds m'n manager.

Het klinkt wat flauw, maar er zit wel een kern van waarheid in. Voorspellen is moeilijk, juist omdat de toekomst nog niet bekend is. Elke week probeer ik de AEX te voorspellen. Meestal lukt dat aardig, zoals afgelopen week. En soms zit ik er volkomen naast, geen garanties dus voor deze of volgende weken.

Slangdiagram Bij de AEX maak ik gebruik van een slangdiagram, geïnspireerd op diagrammen uit de chaos theorie (www.studyweb.com/...). In chaos zit orde verborgen. Chaos is dan ook niet chaotisch. Het is een afwijkende orde. De beleggingsslang draait duidelijk rondjes, linksom. Ga zelf maar kijken en ontdek er patronen mee in uw eigen portefeuille.

Het is een beetje een sport om zo'n afwijkende orde te herkennen in schijnbaar chaotische reeksen. De orde van het verleden en toekomst zijn één en dezelfde. Wie de orde herkent kan een gefundeerde voorspelling doen van de toekomst.

In de afgelopen weken heb ik geprobeerd om wat gratis software te downloaden. Dat viel niet mee. Integendeel, het viel tegen. M'n gerepareerde laptopje was er uren zoet mee. Wanneer zou die download afgelopen zijn? Ha, zie daar: een toekomst die moeilijk te voorspellen is.

Er stond een tellertje in beeld, met een schatting van de resterende download tijd: 3 uur en 56 minuten. De reeks van opeenvolgende metingen, zie textfile, was niet echt hoopgevend. De voortgang was slecht en de schattingen bleken bovendien niet betrouwbaar. In het begin ging de resterende tijd zelfs omhoog, snel naar 4:25. Daarna bleef het een tijdje schommelen rond de 5 en half uur, om daarna af te nemen.

Er leek weinig lijn in te zitten. Hm, of zou er toch ook hier een afwijkende orde schuil gaan?

Geschatte eindtijden van download Het kost me wat tijd om ook hier een aansprekend diagram voor te verzinnen. Uiteindelijk kom ik op een eenvoudige lijngrafiek uit:

  • Verticaal de geschatte eindtijd, loopt van boven naar beneden.
  • Op de horizontale as staat de huidige tijd.
  • De rode lijn toont de verwachtingen, de diverse schattingen van de eindtijd. In het begin loopt de download uit. De lijn daalt dan sterk. Rond 12:00 wordt de voorspelling betrouwbaar, gaat horizontaal lopen.
  • De groene lijn is de tijd zelve, die met een constant tempo van 60 minuten per uur naar beneden komt, tot de download afgelopen is.
  • De horizontale (en verticale) afstand tussen de rode en de groene lijn is de geschatte resterende tijd.
Hm, leuk grafiekje, al zeg ik het zelf. Het toont mooi de verborgen orde. Er zit duidelijk een L-vormige bocht in de rode lijn. De grafiek is dus nuttig om de toekomst mee te voorspellen. Zou je er ook uitlopende automatiseringsprojecten betrouwbaar mee kunnen plannen? Probeer het uit en laat het me even weten.

Tot de volgende week!
Henk Jan Nootenboom